Bài Đọc I: Is 58, 1-9a
"Có phải đó là việc ăn chay mà Ta mong muốn
không?"
Trích sách Tiên tri Isaia.
Đây Chúa là Thiên Chúa phán: "Ngươi hăy hô
to, và đừng ngừng tiếng; hăy làm cho tiếng ngươi vang dội
như tiếng kèn, và loan báo cho dân Ta biết sự bất trung của
họ, cho nhà Giacóp biết tội lỗi của nó. V́ hằng ngày họ t́m
kiếm Ta, và ước mong biết đường lối Ta, như một dân tộc thực
hiện công lư và không bỏ lề luật Chúa. Họ hỏi Ta về quy tắc
công lư và ước mong đến gần Thiên Chúa: "Tại sao chúng con
ăn chay mà Chúa không thấy? Tại sao chúng con hăm ḿnh mà
Chúa không hay biết?" Phải, trong ngày ăn chay, các ngươi lo
dàn xếp công việc làm ăn, các ngươi hối thúc mọi người làm
công. Phải, các ngươi ăn chay trong sự căi vă, ẩu đả và đánh
nhau hung tợn. Các ngươi đừng ăn chay như xưa nay, là cố la
lớn tiếng cho người ta nghe. Có phải đó là việc ăn chay mà
Ta mong muốn, có phải như thế là ngày hăm ḿnh không? Gục
đầu như bông sậy, mặc áo thô, nằm trên đống tro, có phải đó
là ăn chay, là ngày làm cho Chúa hài ḷng không? Nào ăn chay
như Ta mong muốn không phải như thế này sao, là huỷ bỏ xiềng
xích bất công, tháo gỡ ách nặng, trả tự do cho kẻ bị áp bức,
dẹp bỏ mọi gánh nặng; hăy chia cơm bánh cho kẻ đói, tiếp
rước những kẻ phiêu bạt không nhà; nếu ngươi gặp một người
trần truồng, hăy cho họ áo mặc, ngươi đừng khinh bỉ người
cùng xác thịt như ḿnh. Như thế, sự sáng ngươi tỏ rạng như
hừng đông, các vết thương ngươi sẽ lành nhanh chóng; công lư
ngươi sẽ đi trước mặt ngươi, vinh quang Chúa sẽ hậu thuẫn
cho ngươi. Như thế, khi ngươi kêu cầu, Chúa sẽ trả lời;
ngươi la lên, Chúa sẽ phán: "Này Ta đây".
Đó là lời Chúa.
Đáp Ca: Tv 50, 3-4. 5-6a. 18-19
Đáp: Lạy
Chúa, xin đừng chê tấm ḷng tan nát khiêm cung (c. 19b).
Xướng: 1) Lạy Chúa, nguyện thương con theo
ḷng nhân hậu Chúa, xoá tội con theo lượng cả đức từ bi. Xin
rửa con tuyệt gốc lỗi lầm, và tẩy con sạch lâng tội ác. -
Đáp.
2) V́ sự lỗi con, chính con đă biết, và tội
con ở trước mặt con luôn. Con phạm tội phản nghịch cùng một
Chúa. - Đáp.
3) Bởi v́ Chúa chẳng ưa ǵ sinh lễ, nếu con
dâng lễ toàn thiêu, Chúa sẽ không ưng. Của lễ con dâng, lạy
Chúa, là tâm hồn tan nát; lạy Chúa, xin đừng chê tấm ḷng
tan nát khiêm cung. - Đáp.
Câu Xướng Trước Phúc Âm: Ed 33,11
Chúa phán: "Ta không muốn kẻ gian ác phải
chết, nhưng muốn nó ăn năn trở lại và được sống".
Phúc Âm: Mt 9, 14-15
"Khi tân lang ra đi, bấy giờ họ mới ăn chay".
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Matthêu.
Khi ấy, Chúa Giêsu sang miền Gêsarênô, các
môn đệ Gioan đến gặp Người mà hỏi: "Tại sao chúng tôi và
những người biệt phái th́ giữ chay, c̣n môn đệ của Ngài lại
không?" Chúa Giêsu nói với họ: "Làm sao các khách dự tiệc
cưới có thể buồn rầu khi tân lang đang c̣n ở với họ? Rồi sẽ
có ngày tân lang ra đi, bấy giờ họ mới giữ chay".
Đó là lời Chúa.

Suy nghiệm
Lời Chúa
Sự Sống chay tịnh
Hôm nay, Thứ Sáu, sau Thứ Tư
Lễ Tro, ngày thứ ba của Mùa Chay, Chủ đề của Mùa Chay bao
gồm cả Tuần Thánh "Tôi bỏ mạng sống ḿnh đi để lấy nó lại"
(Gioan 10:17) vẫn tiếp tục phản ảnh nơi bài Phúc Âm hôm nay,
một bài Phúc Âm theo Thánh kư Mathêu chỉ có vỏn vẹn 2 câu,
một bài Phúc Âm ngắn nhất trong các bài Phúc Âm trong phụng
niên, giống như Bài Phúc Âm Thứ Bảy Tuần 2 Thường Niên theo
Thánh Marco cũng chỉ có 2 câu (3:20-21).
Hai câu
của Bài Phúc Âm theo Thánh kư Mathêu hôm nay nguyên văn đó
là: "Khi
ấy, Chúa Giêsu sang miền Gêsarênô, các môn đệ Gioan đến gặp
Người mà hỏi: 'Tại sao chúng tôi và những người biệt phái
th́ giữ chay, c̣n môn đệ của Ngài lại không?' Chúa Giêsu nói
với họ: 'Làm sao các khách dự tiệc cưới có thể buồn rầu khi
tân lang đang c̣n ở với họ? Rồi sẽ có ngày tân lang ra đi,
bấy giờ họ mới giữ chay'".
Qua câu
trả lời này của ḿnh, Chúa Giêsu chẳng những tự nhận
Người như là một "tân lang" và Người so sánh các
môn đệ của Người như
là "các
khách dự tiệc cưới", mà
Người c̣n sâu xa ám chỉ đến lời tiên báo khẳng định
về ư định liên quan tới số phận đóng vai tṛ cứu độ của
Người nữa: "Tôi
bỏ mạng sống ḿnh đi để lấy nó lại", ở
chỗ "rồi
sẽ có ngày tân lang ra đi".
Như Bài Phúc Âm cho ngày thứ
hai ở ngay đầu Mùa Chay hôm qua, lời tiên báo về cuộc Vượt
Qua của Chúa Kitô bao gồm cả việc bỏ ḿnh và vác thập giá mà
theo Người nơi các môn đệ của Người, bài Phúc Âm cho ngày
thứ ba ở đầu Mùa Chay hôm nay cũng thế, chẳng những liên
quan đến số phận khổ nạn và tử giá của Chúa Kitô mà c̣n đến
cả ơn gọi hiệp thông cứu độ với
Người của
các môn đệ theo Người nữa: "Làm
sao các khách dự tiệc cưới có thể buồn rầu khi tân lang đang
c̣n ở với họ? Rồi sẽ có ngày tân lang ra đi, bấy giờ họ mới
giữ chay".
Thật
vậy, nếu "ngày tân lang ra đi" đây là thời điểm Người
cần phải ĺa bỏ các môn đệ của Người để hoàn thánh ư muốn
của Đấng đă sai Người bằng một cuộc khổ
nạn và tử giá của Người, một
cuộc khổ nạn và tử giá hoàn toàn trái với tất cả những ǵ
thành phần môn đệ của Người nói riêng và dân Do Thái nói
chung vốn trông đợi ở nơi một Đấng Thiên Sai đầy quyền năng
và thế lực thần linh như
Người.
Trong khi chung dân
Do Thái và riêng các môn đệ của Chúa Kitô mong đợi
một Đấng
Thiên Sai, như thời các Quan Án sau khi vào Đất Hứa và trước
thời Chư Vương xưa, đến để giải thoát dân tộc của họ khỏi
t́nh trạng bị đô hộ bởi Đế quốc Roma bấy giờ th́
Người, Đấng
bị đóng đinh với tư cách trước chính quyền Roma là "Vua
Dân Do Thái" lại
không thể nào xuống khỏi thập giá và
không thể nào tự cứu được bản thân ḿnh (xem
Mathêu 27:37-44).
Vấn đề
và cốt lơi của việc chay tịnh nơi các môn đệ Chúa Kitô: "bấy
giờ họ mới giữ chay" đây,
trước hết và trên hết là ở chỗ đó, là ở chỗ các vị, về mặt
tiêu cực, cần phải chấp nhận tất cả những
ǵ hoàn
toàn trái
với ư
nghĩ và ư muốn của các vị về vị Đại Sư Phụ vô cùng kính mến
của các vị. Chưa
hết, "bấy
giờ họ mới giữ chay" đây, về
mặt tích cực, c̣n ở
chỗ, các vị cần
phải tuyệt đối tin tưởng vào Người, dù phải xa Người, không
c̣n được gần gũi với Người về thể lư nữa, như
thể các
vị đă bị
mất đi những ǵ chính yếu nhất của con người các
vị và cho
cuộc đời các
vị.
Thế
nhưng, chính việc "bấy
giờ họ mới giữ chay" này
lại một điều kiện tối cần bất khả thiếu để các vị có thể
không bao giờ xa Người nữa, mất Người nữa, trái lại, c̣n gần
Người hơn bao giờ hết, c̣n hiệp nhất nên một với Người hơn
ai hết, như lời Người quả quyết trong Bài Phúc Âm hôm qua "ai
mất mạng sống v́ Ta, sẽ được sống".
Việc
các môn đệ của Chúa Kitô "bấy
giờ họ mới giữ chay" vào
"ngày
tân lang ra đi", một
cuộc "ra đi" với
một trong những mục đích "là
để dọn chỗ cho các con để Thày ở đâu các con cũng
sẽ được ở đó với Thày" (Gioan
14:3), chính
là việc các vị "mất
mạng sống v́ Ta", nghĩa
là việc các vị tiếp tục tin tưởng vào Người, ở chỗ chờ đợi
Người và sẵn sàng theo Người cho tới cùng: "Họ theo Con
Chiên đi đến những nơi Con Chiên tới" (Khải Huyền 14:4),
như vị đệ nhất môn đệ là Maria Mẹ của Người ở dưới chân cây
thập giá của Người (xem Gioan 19:25).
Nếu ư nghĩa chính yếu của việc chay tịnh theo chiều hướng
Chúa dạy trong Bài Phúc Âm hôm nay là sống đức tin, th́
không phải chỉ sống đức tin liên quan đến t́nh trạng không
c̣n được ở bên Thày, không c̣n được trông thấy Thày, không
c̣n chỗ nương tựa nơi Thày nữa, và ở chỗ Thày không phải là
Đấng theo cảm quan và quan niệm tự nhiên của ḿnh nữa, mà
c̣n, về chính bản thân ḿnh, ở chỗ sống siêu nhiên, không
theo những khuynh hướng tự nhiên vừa hướng hạ lại hướng nội:
hướng hạ ở chỗ sống theo đam mê nhục dục, và hướng nội ở chỗ
sống kiêu căng tự ái. Nếu chay tịnh mà không phải là sống
đức tin, nhờ đó nở hoa đức ái, th́ việc chay tịnh ấy chỉ là
một thứ chay tịnh hủy diệt hay cằn cỗi, không có sức cứu độ
và giải phóng con người cùng thăng hóa con người.
Ư nghĩa của việc chay tịnh có
tính cách tích cực theo chiều hướng cứu độ như nơi trường
hợp của các tông đồ trong Bài Phúc Âm hôm nay cũng là những
ǵ chính yếu đă được nhấn mạnh đến trong Bài Đọc 1 hôm nay,
trong đó, qua miệng của Tiên Tri Isaia, Thiên Chúa đă khiển
trách dân Do Thái về kiểu cách bất xứng trong việc họ chay
tịnh khiến việc chay tịnh của họ chẳng những trở thành vô
hiệu mà c̣n làm mất ḷng Chúa nữa.
"Phải, trong ngày ăn chay, các ngươi lo dàn xếp công việc
làm ăn, các ngươi hối thúc mọi người làm công. Phải, các
ngươi ăn chay trong sự căi vă, ẩu đả và đánh nhau hung tợn.
Các ngươi đừng ăn chay như xưa nay, là cố la lớn tiếng cho
người ta nghe. Có phải đó là việc ăn chay mà Ta mong muốn,
có phải như thế là ngày hăm ḿnh không? Gục đầu như bông
sậy, mặc áo thô, nằm trên đống tro, có phải đó là ăn chay,
là ngày làm cho Chúa hài ḷng không?"
Thiên
Chúa không phải chỉ khiển trách dân Do Thái về việc ăn chay
bất xứng và vô dụng của họ, Ngài c̣n cho họ biết việc chay
tịnh theo đúng như ư Ngài muốn như thế nào nữa, nhờ đó, họ
mới có
thể được
sống và sống viên măn hơn, như Ngài tiếp tục phán dạy họ qua
Tiên Tri Isaia như sau:
"Nào ăn chay như Ta mong muốn không phải như thế này sao, là
hủy bỏ
xiềng xích bất công, tháo gỡ ách nặng, trả tự do cho kẻ bị
áp bức, dẹp bỏ mọi gánh nặng; hăy chia cơm bánh cho kẻ đói,
tiếp rước những kẻ phiêu bạt không nhà; nếu ngươi gặp một
người trần truồng, hăy cho họ áo mặc, ngươi đừng khinh bỉ
người cùng xác thịt như ḿnh. Như thế, sự sáng ngươi tỏ rạng
như hừng đông, các vết thương ngươi sẽ lành nhanh chóng;
công lư ngươi sẽ đi trước mặt ngươi, vinh quang Chúa sẽ hậu
thuẫn cho ngươi. Như thế, khi ngươi kêu cầu, Chúa sẽ trả
lời; ngươi la lên, Chúa sẽ phán: 'Này Ta đây'".
Ư nghĩa và mục đích của việc chay tịnh không
phải là tự diệt, là sự chết mà là phát triển, là sự sống,
theo ư nghĩa gắn liền với những ǵ là vui tươi, như nơi
h́nh ảnh của "tân lang", h́nh ảnh của "các khách
dự tiệc cưới" được
Chúa Giêsu sử dụng trong
Bài Phúc Âm hôm nay để
trả lời cho vấn đề chay tịnh được "các môn đệ của Gioan" đặt
ra hỏi Người về lư do "Tại
sao chúng tôi và những người biệt phái th́ giữ chay, c̣n môn
đệ của Ngài lại không?"
Bởi thế, bất cứ thứ chay tịnh
nào không mang lại sự sống đều là tác hại và giả dối, cần
phải loại bỏ. Đó là lư do thứ chay tịnh mang tính cách tích
cực đúng như Thiên Chúa muốn, như Ngài phán dạy trong
Bài Đọc 1 hôm nay, mới làm cho những ai thực hành thứ chay
tịnh chính đáng này "tỏ
rạng như hừng đông, các vết thương (của
họ) sẽ
lành nhanh chóng; công lư (của
họ) sẽ
đi trước mặt (họ), vinh
quang Chúa sẽ hậu thuẫn cho (họ).
Như thế, khi (họ) kêu cầu, Chúa sẽ
trả lời; (họ) la
lên, Chúa sẽ phán: 'Này Ta đây'".
Bài Đáp
Ca hôm nay chất chứa tâm t́nh ăn năn thống hối tội lỗi của
Vua Đavít trong Thánh Vịnh 50 của vua, trong đó, cũng cho
thấy nếu việc chay tịnh hướng đến ơn cứu độ th́ không thể
không dính liền với ḷng thống hối ăn năn, một tấm ḷng
thống hối ăn năn, tự bản chất của nó, cũng là việc chay tịnh
căn bản nhất và cần nhất nơi những ai muốn được cứu độ, một việc
chay tịnh đẹp ḷng Chúa c̣n
hơn cả chính
"lễ
toàn thiêu"
nữa, v́ việc
chay tịnh này được thực hiện với tất cả "tâm
hồn tan nát khiêm cung".
1) Lạy Chúa, nguyện thương con theo ḷng nhân hậu Chúa, xoá
tội con theo lượng cả đức từ bi. Xin rửa con tuyệt gốc lỗi
lầm, và tẩy con sạch lâng tội ác.
2) V́ sự lỗi con, chính con đă biết, và tội con ở trước mặt
con luôn. Con phạm tội phản nghịch cùng một Chúa.
3) Bởi v́ Chúa chẳng ưa ǵ sinh lễ, nếu con dâng lễ toàn
thiêu, Chúa sẽ không ưng. Của lễ con dâng, lạy Chúa, là tâm
hồn tan nát; lạy Chúa, xin đừng chê tấm ḷng tan nát khiêm
cung.
Đaminh Maria Cao Tấn Tĩnh, BVL. Nếu
có thể xin nghe chia sẻ theo cảm hứng hơn là đọc lại bài
chia sẻ trên
MC.Thu.6.SauLeTro.mp